Infrastructure
ಸಮಗ್ರ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ
प्रविष्टि तिथि:
06 OCT 2026 19:09 PM
ವ್ಯಾಪಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರಿಗೆ ಮಹಾಯೋಜನೆ
ಭಾರತದ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ಜಾಲ
ಭಾರತದ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಸರಕುಗಳನ್ನು ದಕ್ಷತೆಯಿಂದ ಸಾಗಿಸುವ ಅಗತ್ಯವೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಈ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಪೂರೈಸಲು, ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ಹಾಗೂ ಸಮಗ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಯೋಜಿಸಲಾದ ಸಾರಿಗೆ ಜಾಲಗಳು ಅಗತ್ಯವಾಗಿವೆ. ಈ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಅಗತ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 2026 ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 6 ರಂದು 'ಸಮಗ್ರ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ' ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ. ಐಟಿಎಲ್ಎ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವಲಯದಾದ್ಯಂತ ಸಂಶೋಧನೆ, ಯೋಜನೆ, ಯೋಜನಾ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ, ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಜಾಲಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆಯೊಂದಿಗೆ, ಐಟಿಎಲ್ಎ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಸಮಗ್ರ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನದ ನಂತರದ ಪ್ರಭಾವದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು 'ಪಿಎಂ ಗತಿಶಕ್ತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಾಯೋಜನೆ' ಮತ್ತು 'ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ನೀತಿ'ಯಂತಹ ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರುವ ಉಪಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿದೆ.
ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು
ಐಟಿಎಲ್ಎ (ಸಮಗ್ರ ಯೋಜನೆ, ಯೋಜನಾ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ, ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ, ದತ್ತಾಂಶ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ನೀತಿ, ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವರ್ಧನೆ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:
ಐಟಿಎಲ್ಎ ಯ ಪ್ರಮುಖ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸಂಸ್ಥೆ: ಐಟಿಎಲ್ಎ ಸಮಗ್ರ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಯೋಜನೆ, ಸಂಶೋಧನೆ, ಯೋಜನಾ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಹಾಗೂ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಾಗಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಾರಿಗೆ ವಲಯದಾದ್ಯಂತ ಸಮನ್ವಯದ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ನೀತಿ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ದತ್ತಾಂಶ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
- ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರಿಗೆ ಮಹಾಯೋಜನೆ : ಈ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು 10 ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಕ 'ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರಿಗೆ ಮಹಾಯೋಜನೆ'ಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ರಸ್ತೆಗಳು, ರೈಲ್ವೇಗಳು, ಬಂದರುಗಳು ಮತ್ತು ಹಡಗು ರವಾನೆ, ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ, ಒಳನಾಡು ಜಲಮಾರ್ಗಗಳು, ಕರಾವಳಿ ಹಡಗು ಸಾರಿಗೆ, ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವಲಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
- ಸಮಗ್ರ ಯೋಜನಾ ಚೌಕಟ್ಟು: ಇದು ಸಾರಿಗೆ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ಸುಮಾರು ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯ ಅಲ್ಪಾವಧಿ ವಲಯ ಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರಿಗೆ ಮಹಾಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬಹುಮಾದರಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.
- ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ: ₹500 ಕೋಟಿ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೆಚ್ಚದ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಐಟಿಎಲ್ಎ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಹಣಕಾಸಿನ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರುವ ಹಣಕಾಸು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕವೇ ಮುಂದುವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ: ಇದು ₹500 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೆಚ್ಚದ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಸಮನ್ವಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಯೋಜನೆಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಲು ಅನುಷ್ಠಾನದ ನಂತರದ ಪ್ರಭಾವದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಸಹ ಇದು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರಿಗೆ ದತ್ತಾಂಶ ಕೋಶ: ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಏಕೀಕೃತ ಸಾರಿಗೆ ದತ್ತಾಂಶ ಕೋಶವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಜಿಎಸ್ಟಿಎನ್ ಇ-ವೇ ಬಿಲ್ಗಳು, ಫಾಸ್ಟ್ಯಾಗ್, ವಾಹನ್, ಜಿಪಿಎಸ್ ಆಧಾರಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ನಗರ ಸಂಚಾರ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಈ ದತ್ತಾಂಶವು ಯೋಜನೆ, ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಸರಕು ರವಾನೆ ಮತ್ತು ಮೂಲ-ತಲುಪುವ ಸ್ಥಳದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ.
- ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ನೀತಿ ಬೆಂಬಲ: ಇದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ನೀತಿ (2022) ಯ ಪರಾಮರ್ಶೆ ಮತ್ತು ನವೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಸಲಹೆ ಮತ್ತು ನೆರವು ನೀಡುತ್ತದೆ.
- ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವರ್ಧನೆ: ಇದು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವರ್ಧನೆ, ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
- ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ನಾವೀನ್ಯತೆ: ಇದು ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ನಾವೀನ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಐಟಿಎಲ್ಎ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ್ಯಂತ ಸಮಗ್ರ ಯೋಜನೆ, ಸಮನ್ವಯ, ದತ್ತಾಂಶ ಬಳಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ:
- ಕೇಂದ್ರೀಯ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಐಟಿಎಲ್ಎ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ, ಯೋಜನೆ, ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ, ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಧಾನವು ಕೊರಿಯಾ, ಜಪಾನ್, ಅಮೆರಿಕ, ಚೀನಾ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಂತಹ ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜಾಗತಿಕ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
- ಏಕೀಕೃತ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆ: ಐಟಿಎಲ್ಎ ಏಕೀಕೃತ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸಮನ್ವಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವ್ಯಾಪಕ 'ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರಿಗೆ ಮಹಾಯೋಜನೆ'ಯನ್ನು ಸಹ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
- ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ನಡುವಿನ ಸಮನ್ವಯ: ಐಟಿಎಲ್ಎ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ನಡುವೆ ಪರಸ್ಪರ ಸಹಯೋಗ ಮತ್ತು ಸಮನ್ವಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆ, ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ, ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಾಂಕನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
- ಏಕೀಕೃತ ದತ್ತಾಂಶ ಕೋಶ: ಐಟಿಎಲ್ಎ ಏಕೀಕೃತ ಸಾರಿಗೆ ದತ್ತಾಂಶ ಕೋಶವನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರಿತ ಯೋಜನೆ, ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ನಾವೀನ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ.
- ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವರ್ಧನೆ: ಐಟಿಎಲ್ಎ ಸಂಶೋಧನೆ, ಯೋಜನೆ, ಬಿಗ್ ಡೇಟಾ ಸಂಯೋಜನೆ, ಯೋಜನಾ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಾಂಕನದಲ್ಲಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸಗಳ ಅಳವಡಿಕೆಯನ್ನು ಸಹ ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದ ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ 2047ರ ದೂರದೃಷ್ಟಿಗೆ ಬೆಂಬಲ
ಭಾರತದ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಜಾಲಗಳು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ, ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದ ಬಹುಮಾದರಿ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ದಕ್ಷ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳು ದಿನೇ ದಿನೇ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮುಖವಾಗುತ್ತವೆ. ಐಟಿಎಲ್ಎ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ್ಯಂತ ಸಮಗ್ರ ಯೋಜನೆ, ಯೋಜನಾ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ, ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ದತ್ತಾಂಶ ಆಧಾರಿತ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಬಹುಮಾದರಿ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಐಟಿಎಲ್ಎ ಭಾರತದ 2047ರ ದೂರದೃಷ್ಟಿಗೆ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಲಿದೆ.
References
Cabinet
https://www.pib.gov.in/PressReleasepage.aspx?PRID=2319529®=48&lang=1
Please See PDF
******
(तथ्य सामग्री आईडी: 151097)
आगंतुक पटल : 3
Provide suggestions / comments